Βουλή - Αγορεύσεις / Παρεμβάσεις

Αγόρευση κ. Π. Παυλόπουλου, ορισθέντος ως λέγοντος επί της ενστάσεως και προβολής αντιρρήσεων συνταγματικότητας επί της αρχής, των άρθρων και του συνόλου του σν του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης: "Νέο Ασφαλιστικό Σύστημα και συναφείς διατάξεις, ρυθμίσεις στις εργασιακές σχέσεις".

                                                                                                                             Τρίτη 6 Ιουλίου 2010

ΠΡΟΚΟΠΗΣ ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ[1]: Με μικρή ανοχή, κύριε Πρόεδρε, ενός ή δύο λεπτών, γιατί είναι πολύ μεγάλα τα θέματα που τίθενται.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, το προκείμενο σχέδιο νόμου παρουσιάζει σημαντικότατα ζητήματα αντισυνταγματικότητας στην ίδια του την ουσία και στα επιμέρους άρθρα. Συγκεκριμένα, η Νέα Δημοκρατία θέτει θέμα αντισυνταγματικότητας για το σύνολο των διατάξεων -και θα εξηγήσω γιατί το λέω- που έχουν συνταξιοδοτικό περιεχόμενο καθώς και, ειδικότερα, για τα άρθρα 3, 4, 11, 15, 16, 27, 38, 74 και 75 του σχεδίου νόμου.

Ξεκαθαρίζω ένα ζήτημα, γιατί έχει δημιουργηθεί μια παραφιλολογία τον τελευταίο καιρό σχετικά με τη βάση του όλου νομοσχεδίου, που είναι προϊόν, όπως ξέρετε, κατά κύριο λόγο του μνημονίου. Επειδή διάφορα ακούστηκαν, υποθέτω ότι συμφωνούμε σ’ αυτήν τη Βουλή πως και ο κυρωτικός νόμος του μνημονίου και οι επιμέρους νομοθετικές και διοικητικές πράξεις οι οποίες εκδίδονται σε εκτέλεσή του δεν μπορεί, σε καμία περίπτωση, να κατισχύουν του Συντάγματος. Το Σύνταγμα είναι το θεμέλιο της έννομης τάξης και ο κυρωτικός νόμος του μνημονίου και όλες οι νομοθετικές και διοικητικές πράξεις πρέπει να υπακούουν στο Σύνταγμα. Δεν υπάρχει τίποτα πάνω από το Σύνταγμα για τα ελληνικά νομοθετικά διοικητικά και δικαστικά όργανα. Επομένως δεν τίθεται θέμα άλλης ιεράρχησης σύμφωνα με το άρθρο 28 παράγραφος 1
Και δεν θα εδημιουργείτο αυτού του είδους η σύγχυση, εάν δεν είχε συμβεί μέσα σ’ αυτήν την Αίθουσα να ψηφίσουν κάποιοι, δυστυχώς, αυτήν την κραυγαλέα τροπολογία εκείνη την Παρασκευή, μία μέρα μετά την κύρωση του νόμου για το μνημόνιο, όπου φτάσαμε στο σημείο να ακούμε ότι είναι δυνατόν, κατ’ ευθεία παράβαση του άρθρου 36 παράγραφος 2 του Συντάγματος, διεθνείς συμφωνίες, αυτού του είδους μάλιστα και αυτής της σημασίας, να ισχύουν από την υπογραφή του Υπουργού και να μην έρχονται καν στη Βουλή προς κύρωση. Είναι ευθεία παραβίαση του Συντάγματος, η οποία είναι η μήτρα που γεννάει όλες τις λοιπές συνταγματικές αμφιβολίες και έθεσε και το ζήτημα της δήθεν σύγκρισης μεταξύ διατάξεων του μνημονίου και του Συντάγματος. Ξεκαθαρίζουμε, λοιπόν, ότι το άρθρο 28 ορίζει πως το Σύνταγμα υπερισχύει πάντων. Αυτή είναι η μήτρα της έννομης τάξης και η βάση της έννομης τάξης.

Και έρχομαι στις επιμέρους αντισυνταγματικότητες. Υπάρχει ένα ζήτημα, κύριε Υπουργέ, αντισυνταγματικότητας όλων των συνταξιοδοτικών διατάξεων τις οποίες περιέχει το σχέδιο νόμου. Και αυτό προκύπτει από την ίδια τη γνωμοδότηση του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Συγκεκριμένα, το άρθρο 73 παράγραφος 2 του Συντάγματος ορίζει ότι οι συνταξιοδοτικές ρυθμίσεις πρέπει να είναι ειδικές. Δεν επιτρέπεται δηλαδή να παρεισφρύουν συνταξιοδοτικές ρυθμίσεις σε άλλα, άσχετα, νομοσχέδια. Γι’ αυτό και το Ελεγκτικό Συνέδριο απέφυγε να γνωμοδοτήσει σε πολλά θέματα που του πήγαν εκεί, λέγοντας αυτό το αυτονόητο, ότι δηλαδή δεν πρόκειται για ειδικό νομοσχέδιο και επομένως στην περίπτωση αυτή τίθεται θέμα αντισυνταγματικότητας.

Και δεν είναι τυπικό θέμα. Γιατί αν δείτε το άρθρο 73 παράγραφος 2 του Συντάγματος, ορίζει ρητώς το άρθρο αυτό -και είναι η μόνη περίπτωση τυπικότητας η οποία έχει ακυρωτικό περιεχόμενο- ότι επί ποινή ακυρότητας δεν ισχύουν οι διατάξεις νόμου που είναι συνταξιοδοτικός, εφόσον οι σχετικές ρυθμίσεις περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων, άσχετων, διατάξεων. Και δεν υπάρχει προηγούμενο στη Βουλή -και ψάξτε το να το δείτε- όπου έχουμε συνταξιοδοτικές διατάξεις που παρεισφρέουν σε νομοσχέδιο, το οποίο έχει πλειάδα άλλων διατάξεων. Τίθεται, λοιπόν, αυτό το μείζον ζήτημα, σε ό,τι αφορά, την αντισυνταγματικότητα του σχεδίου νόμου.

Δεύτερον, θα ήθελα να τονίσω ένα άλλο θέμα, το οποίο αφορά, πλέον, διατάξεις οι οποίες έχουν κριθεί αόριστες από το Ελεγκτικό Συνέδριο. Δεν αξιολογήθηκαν από το Ελεγκτικό Συνέδριο, αναπέμφθηκαν στην Κυβέρνηση για να τις εξειδικεύσει και, όπως απαιτείτο Ελεγκτικό Συνέδριο ερμηνεύοντας το άρθρο 98, οι ρυθμίσεις αυτές πρέπει να ξαναπάνε στο Ελεγκτικό Συνέδριο, προκειμένου να γνωμοδοτήσει. Με απλές λέξεις παραβιάζοντας το άρθρο 98 η Κυβέρνηση νομοθετεί αορίστως, το Ελεγκτικό Συνέδριο το αναπέμπει στην Κυβέρνηση, η Κυβέρνηση δεν εξειδικεύει τα θέματα και αν τα έχει εξειδικεύσει, δεν τα ξαναστέλνει στο Ελεγκτικό Συνέδριο -όπως απαιτεί το Ελεγκτικό Συνέδριο-για γνωμοδότηση. Έχουμε, δηλαδή, ουσιαστικά έλλειψη γνωμοδότησης ως προς αυτές τις διατάξεις. Αναφέρω ενδεικτικά τρεις από αυτές. Είναι οι διατάξεις του άρθρου 3 παράγραφος 1, κατά το μέρος που δεν ορίζονται σε αυτές τα κατ’ έτος ποσοστά με βάση τα οποία υπολογίζεται η μηνιαία σύνταξη των ασφαλισμένων εκείνων των οποίων η σύνταξη καθορίζεται σύμφωνα με τα έτη υπηρεσίας, οι διατάξεις του άρθρου 3 παράγραφος 3, σύμφωνα με τις οποίες το κατώτατο όριο του αθροίσματος των ποσών βασικής και αναλογικής σύνταξης μειώνεται σε κάθε περίπτωση, που ο συνταξιούχος λαμβάνει μειωμένη σύνταξη. Και οι διατάξεις του άρθρου 4 παράγραφος 1, κατά το μέρος που δεν προσδιορίζονται ειδικότερα τα συγκεκριμένα χρονικά διαστήματα και οι συντάξιμες αποδοχές ή τα οριζόμενα κατ’ έτος ποσοστά συντάξεων. Αυτό το λέει το ίδιο το Ελεγκτικό Συνέδριο απαιτώντας εξειδίκευση και εκ νέου γνωμοδότηση.

Τρίτη, γενική, αντισυνταγματικότητα είναι εκείνη που προκύπτει από τη παραβίαση του άρθρου 43 παράγραφος 2 εδάφιο β του Συντάγματος, δεδομένου του ότι έχουμε εξουσιοδοτήσεις για την έκδοση υπουργικών αποφάσεων, ως προς τη ρύθμιση συγκεκριμένων θεμάτων. Είναι γνωστό ότι το Σύνταγμα επιτρέπει τέτοιες εξουσιοδοτήσεις, μόνον όταν πρόκειται για ειδικότερα, τεχνικά ή λεπτομερειακά θέματα. Και υπάρχουν ρυθμίσεις, που επιτρέπουν τέτοιες εξουσιοδοτήσεις, ακούστε για ποια θέματα! Θα αναφέρω, ενδεικτικά, τέσσερις περιπτώσεις.

Άρθρο 3, παράγραφος 2 εδάφιο 4, ο συντελεστής ωρίμανσης με κοινή υπουργική απόφαση. Άρθρο 11 παράγραφος 3, η αναπροσαρμογή των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης με κοινές υπουργικές αποφάσεις. Οι διατάξεις του άρθρου 16 παράγραφος 8, περιορισμοί ως προς την ετεροαπασχόληση των συνταξιούχων με κοινές υπουργικές αποφάσεις. Και, τέλος, τα ζητήματα ένταξης του ΝΑΤ στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ με κοινές υπουργικές αποφάσεις. Ποιό Συμβούλιο Επικρατείας, με ποια νομολογία θα μπορούσε να δεχθεί ότι αυτές οι εξουσιοδοτήσεις είναι μέσα στο πλαίσιο του άρθρου 43 παράγραφος 2 εδάφιο β του Συντάγματος;

Και τέλος, υπάρχουν πέντε σημεία, επιμέρους διατάξεων, οι οποίες κρίνονται αντισυνταγματικές. Και αυτό προκύπτει και από το Ελεγκτικό Συνέδριο και από τη γνώμη, την οποία εκφράζει το Επιστημονικό Συμβούλιο της Βουλής. Συγκεκριμένα. Πρώτον, είναι αντίθετες προς το άρθρο 22 παράγραφος 5 και το άρθρο 5 παράγραφος 1 του Συντάγματος, οι ρυθμίσεις του άρθρου 15 παράγραφος 5, όπου ορίζεται ρητά ότι από 1 Ιανουαρίου 2011 το κράτος δεν καλύπτει πλέον τα ελλείμματα των επικουρικών ταμείων. Όλα αυτά τα αναφέρω χωρίς να έχω γνώση των τροποποιήσεων που επέφερε μόλις τώρα, ο κύριος Υπουργός. Αλλά όπως έχει το άρθρο 15 παράγραφος 5 σήμερα και μόνο το γεγονός ότι έρχεται και λέει ότι δεν υπάρχει αυτή η κάλυψη των επικουρικών ταμείων σημαίνει παραβίαση του κοινωνικού κράτους δικαίου και του δικαιώματος στην κοινωνική ασφάλιση, όπως αυτό ορίζεται από το άρθρο 22 παράγραφος 5 και από το άρθρο 25 παράγραφος 1 του Συντάγματος.

Δεύτερη, αντισυνταγματικότητα του άρθρου 16 που παραβιάζει τα άρθρα 5 και 22 του Συντάγματος και το άρθρο 1 του πρώτου πρόσθετου πρωτοκόλλου της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, όταν προβλέπει μέχρι και την ολοσχερή περικοπή των συντάξεων σε περίπτωση ετεροαπασχόλησης.

Τρίτον, είναι αντίθετες προς τις διατάξεις των άρθρων 88 παράγραφος 2, 93 παράγραφος 1 και 103 του Συντάγματος οι διατάξεις που ορίζουν ότι θα υπάρχει μόνον ένας ασφαλιστικός φορέας, δηλαδή το ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, και για τους ιδιωτικούς και για τους δημόσιους υπαλλήλους και λειτουργούς. Και το τονίζω. Αυτό, δεν είναι θέμα μόνο δικαιοδοσίας, όπως κάποιοι πιστεύουν. Διότι, ορθώς η Κυβέρνηση αυτό το ρύθμισε, ότι η δικαιοδοσία για τα συνταξιοδοτικά θέματα, κατ’ εφαρμογή του άρθρου 98, ανήκει στο Ελεγκτικό Συνέδριο. Αυτό διορθώθηκε. Το ζήτημα είναι ότι σε έναν ενιαίο φορέα εμείς έχουμε σχέσεις δημόσιου και ιδιωτικού δικαίου, οι οποίες συμπίπτουν. Ενώ είναι γνωστό πως αυτό είναι μια ιδιομορφία, σεβαστή όμως καθ’ όλα, του Ελληνικού Συντάγματος. Γιατί είδα, τον κύριο Πρωθυπουργό, σε συνέντευξή του σε ημερήσια εφημερίδα να λέει ότι «ξέρετε, δεν μπορεί το Σύνταγμα να αποκλείει κάτι που είναι αυτονόητο σε άλλες χώρες»!

Επέλεξε ο συντακτικός νομοθέτης τα συνταξιοδοτικά θέματα των δημοσίων υπαλλήλων να είναι σχέση δημοσίου δικαίου με συγκεκριμένη δικαιοδοσία. Η μίξη, λοιπόν, αυτών των δυο κατηγοριών στο ίδιο ενιαίο ασφαλιστικό ταμείο, που λέγεται ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, παραβιάζει τις διατάξεις που προανέφερα.

Επιπλέον, είναι αντίθετες προς το Σύνταγμα οι διατάξεις του άρθρου 38 που αφορούν την εισφορά αλληλεγγύης συνταξιούχων στο μέτρο που αυτή, από το 2015 και μετά, αποτελεί έσοδο του ΑΚΑΓΕ.

Είναι γνωστό κατά το Σύνταγμα ότι όλες οι, υπό την ευρεία του όρου έννοια, παρακρατήσεις που αφορούν συντάξεις πρέπει να υπηρετούν το δημόσιο συμφέρον. Όπως έχει αυτήν τη στιγμή ο ΑΚΑΓΕ, όπως ρυθμίζεται, περιέχει μέσα του και πόρους οι οποίοι δεν έχουν σχέση με το δημόσιο συμφέρον, με την έννοια ότι αυτές μπορεί να πάνε και στις δραστηριότητες που δεν προσιδιάζουν στο δημόσιο συμφέρον υπό τη στενή του όρου έννοια.

Αυτή, λοιπόν, η μίξη των πόρων δημιουργεί ένα λογαριασμό, που οδηγεί στο να είναι αντίθετη η σχετική ρύθμιση με το Σύνταγμα

Και, τέλος, τα άρθρα 74 και 75 του σχεδίου νόμου είναι και αυτά αντισυνταγματικά. Είναι αντίθετα με το άρθρο 22 του Συντάγματος, διότι πρώτον, στο άρθρο 75 παράγραφος 2 του Συντάγματος αναφέρεται ότι οι εργοδότες, όταν προειδοποιούν νομίμως το μισθωτό για την απόλυσή του, εμμέσως στην περίπτωση αυτή έχουν δυνατότητα μείωσης της καταβλητέας αποζημίωσης.

Αυτό είναι σαφής παραβίαση του δικαιώματος στην εργασία, όπως ορίζει το άρθρο 22. Και το άρθρο 75 παράγραφος 8 του σχεδίου νόμου είναι αντισυνταγματικό σύμφωνα με το άρθρο 22 του Συντάγματος, δεδομένου ότι με αυτό καθιερώνεται χρονικό διάστημα κατά το οποίο η αμοιβή των νεοεισερχόμενων στην αγορά εργαζομένων επιτρέπεται να είναι χαμηλότερη της νόμιμης.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, και οι διατάξεις αυτές του νομοσχεδίου, αποδεικνύουν, μέσα και από την αντισυνταγματικότητα, ότι το νομοσχέδιο αυτό κατεδαφίζει το κοινωνικό κράτος δικαίου. Το κατεδαφίζει στο σύνολό του.

Και νομίζω ότι στο σημείο αυτό πρέπει να παρατηρήσουμε ότι αυτό που κάνει η Κυβέρνηση είναι να κατεδαφίζει ένα κοινωνικό κράτος, το οποίο με τόση φρόνηση και τόσο κόπο όλες οι κυβερνήσεις μετά τη Μεταπολίτευση προσπάθησαν να δημιουργήσουν.

Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.

[1] Σελ. 9669, http://www.hellenicparliament.gr/UserFiles/a08fc2dd-61a9-4a83-b09a-09f4c564609d/es20100706.pdf